Oktober 2001 – Excelsior op tournee in Polen.

Foto ‘s: Koos de Jong
Verslag: Jacob Uijl

De chr. gem. zangvereniging “Excelsior” bracht in de herfstvakantie van 2001 een bezoek aan Koztowa Góra. Dit is een deelgemeente van
Piekary Slaskie, een stad in het zuiden van Polen. De zangvereniging was de gast van het gemengde koor “Halka”, dat haar 90-jarig jubileum
vierde. Het Sprangse koor was eregast. Tijdens het bezoek verzorgde Excelsior verschillende concerten, werden er uitstapjes gemaakt en
was er nauw contact met de leden van de Poolse zangvereniging. Naast de leden van het koor waren ook een aantal trouwe aanhangers
van “Excelsior” meegekomen naar Polen. Hieronder volgt een verslag van dag tot dag.

Het koor “Halka” had Sprang-CapeIIe in mei bezocht en dit bezoek was een groot succes. Er waren vriendschappen ontstaan en velen wilden
graag een tegenbezoek brengen. Nadat het bestuur informatie had verzameld over de mogelijkheden ontving men een officiële uitnodiging
tot het bijwonen van het 90-jarig jubileum. Er werd een contract afgesloten met reisbureau “Kras”. Zij verzorgden de bus en de overnachtingen
in Duitsland. Het bestuur reserveerde een hotel in Swierklanic, hetzelfde overnachtingsadres als in oktober ’95. Met het bestuur van “Halka”
werden afspraken gemaakt over de concerten, uitstapjes, enz. Uiteindelijk schreven 51 personen in op de reis, waarvan 29 koorleden.

Vrijdag 12 oktober:
Zingend op pad. Het was een stralende najaarsmiddag toen wij ons verzamelden bij het “Jeugdcentrum”. Ruim 20 graden wees de thermometer
aan, zodat velen de warme winterjas over de bagage spreidden. Rond half 2 arriveerde de bus en de ijverige chauffeur, die de naam
Jan de Waal droeg, begon meteen de bagage in de bus te stouwen. Er ging heel wat mee. Naast de vele koffers en tassen gingen
er kratten en doosjes met cadeaus voor de Polen mee, evenals fruit, koek en cake voor onderweg. Ook 2 rolstoelen en een ingepakte
sjoelbak verdwenen in het laadruim van de bus. Toen de bus volgeladen was kwamen we bijeen in het ” Jeugdcentrum “, waar Jacob
iedereen welkom heette. Hij checkte de presentielijst en opende met schriftlezing en gebed. Hij wenste iedereen een fijne week
toe met goede onderlinge contacten. Erik zong een lied en daarna bood Gerda Lentink een Hollandse miniatuurvlag aan en wenste
ons een goede reis toe en een prettig verblijf. Om 4 minuten over 2 reden we weg uit Sprang, richting Den Bosch.

In de bus.
De stemming was meteen goed. De chauffeur was een joviale man met humor en na zijn introductie keek iedereen tevreden rond.
Na enige hindernissen in de vorm- van file stopten we dichtbij de televisietoren van Markelo. Daar was een MacDonald gevestigd
en die deed meteen goede zaken. Bij de zomerse temperaturen smaakten de ijsjes goed.Na een half uur vervolgden we onze reis.
Al snel passeerden we de grens. In de bus werden we goed voorzien van thee, koffie, frisdrank, bier en soep. Joke en Janny waren serveerster.

Paspoort.
Tijdens de reis door ’t Duitse land kreeg Koosje plotseling telefoon. Het was haar man, die vertelde haar paspoort gevonden te hebben.
Eerst dacht zij aan een grap, maar na een vluchtige inspectie van de tas bleek het waarheid te zijn. Dat was schrikken natuurlijk.
Hij wilde het wel brengen naar ’t hotel in Duitsland, maar dat wilde Koosje beslist niet hebben. Hij zou een kopie faxen.

In het hotel
Na een tweede stop voor Hannover kwamen we rond kwart over 9 in Helmstedt aan. Het was een bekend adres voor ons: het Holiday-inn hotel.
In tegenstelling tot voorgaande jaren konden we meteen aanschuiven. We kregen een voortreffelijk maal voorgeschoteld: soep, rijst met saus
en salade en een oranje-toetje. De fax had inmiddels een vage kopie van het paspoort gegeven. Daar zou de douane niet van onder de
indruk zijn. Na de maaltijd kon iedereen zijn koffers afhalen bij de bus. ’t Was wel even speuren in ’t donker, maar ’t lukte toch.
Vrijwel iedereen ging meteen naar bed. Een paar rookten nog een sigaretje of dronken iets aan de bar, maar ’t werd spoedig stil in het hotel.

Zaterdag 13 oktober: Zingen in de bus.
’t Was vroeg opstaan deze morgen, om half 7 werden we telefonisch gewekt. Daarna een royaal ontbijtbuffet met allerlei broodjes,
warme gerechten en zuivelproducten. Iedereen genoot en sommigen aten heel erg veel. De meesten klaagden over warme slaapkamers
en de geluidshinder van de snelweg, zodra je de ramen openzette.

Verder naar Polen.
Na het slepen met de koffers vertrokken we iets na achten in oostelijke richting. Het was stralend weer en Jan, de buschauffeur meldde,
dat Jan Versteeg, zijn weerman had verteld, dat het de ganse dag bestendig zou blijven met temperaturen lot boven de 20 graden.
Bij de koffie werd heerlijke speculaas (van Riena de Jong) geserveerd en na Berlijn organiseerden Janny, Joke en Elly een bingo. De
chauffeur wilde ook meedoen, maar dat mocht niet. Er waren “schitterende prijzen”. Koosje en Rien wonnen de hoofdprijs. We zongen
een aantal liederen uit een boekje, dat Koos de Jong had samengesteld. Hij trad daarbij zelf op als dirigent. Veel gelach natuurlijk!

Aan de grens.
De passage aan de grens verliep heel voorspoedig. Nauwelijks file en geen controle in de bus. Voor Koosje een hele opluchting,
zij kon Polen zo binnenreizen. De familie van der Heyden, die eveneens Polen zou bezoeken, nam het paspoort mee om
het zondag aan Koosje te overhandigen. We kregen een half uur de tijd om geld te wisselen. Voor 1 gulden ontving je 1,65 zlotys
en voor 1 mark, 1,87 zlotys. De koers van de mark bleek dus iets gunstiger te zijn ten opzichte van de zloty, dan de gulden.
Vlak voor vertrek belde Jacob naar de tolk van “Halka” om onze komst aan te kondigen. Die was tevreden, we zaten op schema

In Polen.
De reis door Polen was er één van hobbels en bobbels. De wegen waren slecht, zeker tot Wroclaw. Toen werd het beter,
een geheel nieuwe weg was aangelegd tot vlak voor Katowice. Een stop werd ons niet gegund, want een parkeerplaats
waren ze vergeten aan te leggen. Uiteindelijk viel de keus op een benzine­station, waar een korte plas-, rook- en belstop
werd gehouden. Velen sloegen meteen een fles mineraalwater in, omdat het drinkwater in Polen van twijfelachtige kwaliteit was.
’t Was niet ver meer naar onze eindbestemming, het Kulturhaus in Koziowa Góra. Rond 6 uur arriveerden we er.

Ontvangst.
De Polen stonden ons zwaaiend op te wachten en het welkom was hartverwarmend; omhelzingen, kussen en handen schudden.
Binnen, in de grote zaal stonden we oog in oog met een Poolse traditie: brood met zout. We werden aan tafels neergezet en de
voorzitter van het koor heette ons van harte welkom. De tolk. Felix was zijn naam, vertaalde alles in het Duits. Ook Jacob sprak
namens “Excelsior” een kort woord, maar spoedig werd het eten opgediend; soep met brood, lever en koffie. Het was meteen
gezellig en de foto ’s van het afgelopen voorjaar kwamen al voor de dag.

In het hotel.
Om 9 uur namen we afscheid en reden we naar ons hotel. Daar was de kamerverdeling een grote puinhoop. Het hotel had een andere
indeling gemaakt en na veel gesoebat werd onze indeling geaccepteerd, maar toen kwamen er plotseling weer 6 mensen uit de
dependance terug. Voor hen was daar geen plaats. Dat hadden ze beter meteen kunnen zeggen. Alles lag dus weer overhoop.
Jacob riep alle leden bijeen en uiteindelijk werd alles opgelost. Het was voor een aantal mensen niet leuk en zelfs de
medewerkster van het hotel stond met tranen in haar ogen achter de balie. Na wat gesleep met bedden en matrassen had eindelijk
iedereen een slaapplaats. Moe, na alle emoties gingen allen naar bed. Er was echter een bruiloftsfeest in het hotel, dat tot diep
in de nacht doorging. Het was beslist geen achtergrondmuziek, dat in vele slaapkamers te horen was’.

Zondag 14 oktober: Zingen in de kerk en op het jubileumconcert.
Om 9 uur zaten we in de eetzaal aan het ontbijt. De meesten hadden goed geslapen en zaten opgewekt te eten.
Een aantal hadden last gehad van de harde muziek, maar waren niet chagrijnig vanwege slaapgebrek Het was wel wat nauw met vele
mensen aan een lange tafel, maar dat wende snel. De tafel was royaal voorzien van beleg en andere heerlijkheden, zoals muesli,
yoghurt, eieren, enz. Het brood was snel op en het duurde lang voor er nieuwe was. Een uur later zaten we allen in de bus.
Het grootste deel in koorkleding met de zangmap op schoot. Een afvaardiging van koor “Halka” reed voorop met de auto richting
Tarnowskie Góry. We moesten zingen tijdens de dienst in de Evangelische kerk op de markt.. Het was stralend weer, de lucht
zag prachtig blauw en het beloofde een mooie dag te worden.

In de kerk
Om kwart over 10 waren we in de kerk. Na een kort gesprek met de predikant hadden we nog wat tijd om in te zingen.
We zongen veel liederen met begeleiding. Dat was prettig voor Wil, want zij kreeg gelegenheid het orgel te bespelen. Het kerkbestuur
was erg blij met onze komst, want er zijn nauwelijks protestante koren in Polen te vinden. Het was deze week erg druk in de kerk.
Naast de gemeenteleden ontdekten we ook vele ” Halka-gezichten” en onze eigen supportersclub. De dominee had Jacob gevraagd
de schriftgedeelten in het Nederlands te lezen om de betrokkenheid van allen te vergroten. Hij las een gedeelte uit Romeinen 14
en Markus 12. De predikant deed het in het Pools. Tijdens de dienst zongen we een aantal liederen en de predikant sprak ons toe.
Jacob voerde eveneens hel woord, bijgestaan door Felix. Hij overhandigde een enveloppe met inhoud, een cd en een foto van het koor.
Na afloop van de dienst dronken we samen koffie in de tuin achter de kerk. Dat was heel gezellig, vooral omdat de eigen gemeenteleden
ook aanwezig waren Op het laatst moesten we nog haasten. Dat viel niet mee, want een belangrijke sponsor van het Poolse koor had een
aantal leden uitgenodigd, om zijn nieuwe bakkerij te komen bewonderen. Die konden niet meteen weglopen, dus het duurde even.

Maaltijd.
De bus bracht ons in een restaurant, vlakbij het hotel. Daar stonden de tafels gedekt in een bovenzaal. We kregen er soep ( koude vermicelli
op het bord en hete boui1lon erover heen), bygoz, vlees en aardappels. Het smaakte prima. Na het eten reed de bus langs het hotel,
zodat we ons konden verfrissen en andere kleding konden meenemen. We kregen 20 minuten de tijd. Het was heel erg druk in het park.
Veel wandelaars genoten van de stralende najaarszon. De temperatuur was 25 graden, uniek voor de tijd van ’t jaar.

Jubileumconcert.
We werden meegevoerd naar ’t Kulturhaus in Piekary Slaskie. Daar heerste een zenuwachtige drukte; de dirigente, Irena Rog, duwde ons
in een zaaltje, waar we konden repeteren en weg was ze alweer naar haar eigen koor, dat gespannen op het podium stond om verder
te oefenen met de fanfare. Tijdens onze generale repetitie ging het helemaal mis met Psalm 100. Henny liet dit nummer daarom maar
vervallen. Eigenlijk ook wel vanwege de tijdsdruk, want we hadden moeten beloven niet langer te zingen dan 20 minuten. Na de repetitie
werden we verwezen naar het balkon, vanwaar we een prachtig gezicht hadden op het publiek en het podium. Het was een lang
programma met vele toespraken, huldigingen en muziek. Er werden erg veel bloemen gegeven, hetgeen een fleurig gezicht was.
Ons optreden viel niet tegen. Bij het openingsnummer, ‘Exultate Deo” maakten we een uitglijder, maar hei publiek applaudisseerde toch
(beleefdheid?), ’t Was ook wel wennen, zo ’n vreemd podium en een onbekende ”akoestiek”. Gelukkig klonken de andere nummers fraai.
Gezamenlijk met ‘Halka” zongen we nog “Ode an der Freude”, begeleid door de fanfare. Een mooi einde van een lang programma.
Na afloop van het concert ontmoetten (bestuurs) leden van ‘ ‘Jutrzenka” uit Naklo Slaskie. Zij smeekten ons toch alstublieft
dinsdagavond te komen, want de betrekkingen tussen beide koren waren erg koel. Jacob beloofde dit, maar vond, dat het bestuur
van “Halka” ingelicht diende te worden.

Jubileumfeest.
We reden terug naar de thuisbasis van “Halka”, het Kulturhaus in Koziowa Góra. Daar was een grandioos buffet klaargezet en onder
de luide tonen van een muziekgezelschap konden we genieten van al het lekkers, waaronder een grote jubileumtaart. Namens ‘Excelsior”
voerde Jacob het woord en bood een tinnen bord aan als herinnering aan onze uitwisseling en als felicitatie voor hei 90-jarig jubileum.
Er was gelegenheid een kleine tentoonstelling te bezoeken over de geschiedenis van het koor. Dit was heel interessant om te zien.
Enkele leden van “Halka” waren zeer enthousiaste vertellers. Wij genoten van hun rondleiding. In het grote boek schreven
we allemaal onze namen op als herinnering.

Maandag 15 oktober: Zingen bij de burgemeester.
Het was Eriks verjaardag en dat merkte hij al voor ’t ontbijt: tientallen felicitaties bij de ingang van de eetzaal. Toen allen zaten werd
er gezongen en werd Erik een feestmuts opgezet. Jacob sprak de jarige toe en hij ontving een cadeau. Daarna mocht hij gaan eten
op zijn versierde stoel. Na de maaltijd vertrokken we met de bus naar het stadhuis van Piekary Slaskie. We werden ontvangen door
de burgemeester. De ontvangst was heel hartelijk en het koor ontving allerlei geschenken; een boek, een cd-rom, een setje
ansichtkaarten en brochures. Jacob hield ook een toespraak en bood eveneens enkele cadeaus aan: een fles wijn, een herdenkingsmunt,
een boekje, een foto en een cd van ‘Excelsior”. Het leukste cadeau kwam later; een paar Hollandse gele klompen. De burgemeester
trok ze meteen aan. Dat leverde gelach en applaus Natuurlijk moesten we zingen en dat deden we vol overgave. Daarna gingen de
deuren van een zijzaal open en stond een grandioos koud buffet op ons te wachten. We hadden nog maar net het ontbijt achter
de kiezen, onvoorstelbaar. Het zag er goed uit, er was zelfs kaviaar. Toch werd er maar zuinig gegeten.

Rondrit.
Na het afscheid van de gemeente reden we door enkele straten van de stad. Even buiten de bebouwing stopten we bij een
opvallende heuvel. Het bleek het vrijheidsmonument van de stad te zijn. Bijna iedereen wandelde naar de top, vanwaar je een
prachtig uitzicht had over de omgeving. Het weer was bijzonder aangenaam, dus ’t was goed toeven daar. Beneden keken we nog
even naar de gedenkplaat en toen reden we naar de basiliek. Deze mooi kerk bezichtigden we, het bleek min of meer een
pelgrimskerk te zijn, vanwege de bijzondere verdiensten van Maria. Wij zongen daar natuurlijk enkele liederen. De akoestiek was
erg goed.

Gastgezinnen.
Na dit bezoek ging iedereen eten bij de gastgezinnen. We werden opgehaald bij het Kulturhaus en we bleven de hele middag in hun
huizen of ze namen ons ergens mee naar toe. Aan eten en drinken ontbrak het ons niet. ’s Avonds hadden we een concert in de
kerk van Koztowa Góra. Dit was voor het gehele koor een indrukwekkende ervaring. De hele kerk zat stampvol, er stonden zelfs
mensen in de gangpaden. We werden welkom geheten door de pastoor en we zongen erg veel en goed. De beruchte psalm 100
zongen we als lijsters en het ” Veni Jesu” moest in de herhaling, want van dat lied waren de Polen helemaal lyrisch. We kregen van
de parochie een kalender voor 2002 cadeau. Voldaan ging iedereen daarna nog een poosje naar de gastgezinnen terug.

Dinsdag 16 oktober: Zingen tussen de zoutlagen.
’t Was vroeg opstaan deze dag, want we hadden een vol programma: De zoutmijnen in Wielicka en een bezoek aan de stad Krakau.
Om half 8 zat iedereen aan ’t ontbijt. De honger was niet zo groot, maar toch werd er redelijk gegeten. Om kwart over 8 gingen
we op pad. We kregen een lunchpakket aangereikt. Corrie de Jong ging niet mee, want die was ziek. Het werd een trip, die 2 uur
duurde, door Katowice, maar ook over de A4. Daar moesten we tol betalen, een nieuw fenomeen in Polen: 11 zlotys. Nadat de bus was
geparkeerd liepen we met z’n allen naar de ingang van de zoutmijn. We moesten daar wachten op onze Poolse begeleiders, want die
betaalden voor ons. Er waren er 9, die om verschillende redenen niet meegingen: te diep, te eng of te ver. We moesten eerst 384 treden
afdalen en we verwonderden ons over de vele namen, die langslopend publiek op de houten balken hadden geschreven. Beneden in de
zoutlagen werden we rondgeleid door 2 Duitstalige gidsen. We zagen allerlei sculpturen van zwart-geworden zout. Daar waren kunststukken
bij van enkele honderden jaren. We liepen door allerlei gangen en daalden steeds dieper de zoutmijn in. Uiteindelijk waren we zo ’n 700 treden
gezakt. Het mooiste was de kerkzaal, een enorme ruimte met altaar, luchtkronen en uitgehouwen voorstellingen. Alles van zout en heel
indrukwekkend. Voor je de ruimte betrad moest je een kaartje kopen om te fotograferen of te filmen. In de grote zaal kwamen de zangmappen
voor de dag en zongen we 2 liederen: “De Heer is mijn licht” en “Ich danke meinen Gott”. Het klonk goed, daar in de diepte en vele toeristen
stonden even stil om te luisteren. Daarna gingen we verder via allerlei gangen en we kwamen zelfs langs onderaardse zoutmeertjes.
Aan het einde van de tocht kwamen we bij een bar, toiletten en enkele souvenirwinkels. Daarna moesten we met een lift naar boven.
Dat was een gammel apparaat, waar je in 2 verblijven werd gepropt en in het duister naar boven zweefde. De één gilde, de ander zei niets, maar
er was ook een groep, die uit angst begon te zingen. Zo klonken de tulpen uit Amsterdam in de donkere liftschacht van een Poolse mijn.
Toen we boven kwamen scheen de zon. Het was de hele morgen al nevelig geweest, dus de warmte voelde aan als een verkwikking. De winterjassen,
die onder de grond goede diensten hadden bewezen werden meteen uitgeworpen.

In Krakau.
We vertrokken snel, want het was inmiddels al 1 uur geweest. Gelukkig was Krakau niet ver, even voor 2 uur parkeerde de chauffeur zijn voertuig
bij de Wawel We hadden tijd tot 4 uur, dus dat was niet lang. Toen we uitstapten schoten de handelaren meteen toe: sigaretten, truien, kleden enz.
werden te koop aangeboden. Er waren echter meer kijkers dan kopers.. Iedereen kon op eigen wijze de middag besteden: de Wawel bezoeken, winkelen,
naar de Lakenhal of één van de vele kerken bezoeken, die Krakau rijk is. Er bleek sinds ’95 heel veel te zijn gerestaureerd. De stad was verfraaid, maar
straalde nog steeds de rust uit van weleer; weinig hinder van autogeraas en veel flanerende bezoekers. Rond 4 uur hadden we ons weer bij de bus
verzameld. Zo te zien, hadden de zlotys goed gerold. Dat bleek uit de vele plastic tassen die meegebracht werden. Heel veel indruk had het
bedelende zigeunerjongetje in één van de straten gemaakt. Velen vertelden erover. De terugreis verliep voorspoedig; de helft sliep en de anderen
lazen of genoten van het Poolse heuvelland. Keurig op tijd arriveerden we in Kozlowa Gora.

Jutrzenka en Halka
Die avond waren we verdeeld. Het grootste gedeelte vertrok naar Náklo Slaskie om de leden van het Jutizenka-koor te ontmoeten, een ander gedeelte bleef bij de Halka-leden en de overigen gingen naar het hotel om uit te rusten van de intensieve dagen.
De mensen die naar Jutrzenka gingen hadden een hele gezellige avond, waarbij de burgemeester aanwezig was. Hij hield een toespraak en Jacob
kreeg bloemen en een boek. Jacob bedankte namens het koor voor de uitnodiging en bood een foto met cd aan. Natuurlijk was er weer een
grote “eettafel” aangericht en er was vrolijke muziek Samen zongen we nog “Veni Jesu”. De leden van het Poolse koor wilden graag nog eens
naar Sprang-Capelle komen. De leden in Koztowa Gora hadden het eveneens goed. Ook daar was vrolijke muziek, een stoelendans en er werd
veel gezongen. De accordeon deed goede dienst, zodat iedereen met een tevreden gevoel naar bed ging.

Woensdag 17 oktober: Zingen bij de zwarte Madonna.
De gevolgen van het intensieve programma waren op woensdagochtend van vele gezichten af te lezen. De bewoners van de dependance waren maar
nauwelijks op tijd. Bepakt en bezakt kwamen ze tenslotte binnen, want ze hadden al hun kleding en materialen voor de feestavond al bij zich.
Stiller en duffer dan de andere ochtenden zat iedereen te ontbijten. Toch werd er goed gegeten, ondanks de overdaad van de dag ervoor.
Voor Henny was het een bijzondere dag. Hij was 5 jaar getrouwd. Zijn vrouw had stiekem een cadeautje meegegeven en dat werd hem tijdens
het ontbijt overhandigd. Hij was natuurlijk erg verrast, vooral toen er nog enkele cadeautjes volgden. Een aantal leden zagen tegen de lange dag
op en bleven daarom achter in het hotel. Ze konden energie opdoen voor de avond Rond kwart voor 9 vertrokken we naar Czechostowa.
Het was mistig weer en het zag er niet naar uit, dat de zon snel zou doorbreken. De tocht voerde door stille verlaten, grauwe dorpjes en over
hobbelige wegen. Zo veel hobbels en bobbels, dat er geen koffie geschonken kon worden in de bus. Bij Czechostowa werd het drukker en toen
we bij het pelgrimsoord aankwamen stond het parkeerterrein aardig vol. Onze bus viel trouwens wel op tussen de saaie, oudere Poolse types.
We liepen gezamenlijk naar de ingang van het complex. De winterjassen aan en de zangmappen in de tas. We werden ontvangen door een pater en een non.
Eerst kregen we gelegenheid om te zingen in de basiliek. Daar zongen we “Benedictus” en “Veni Jesu”. Er was veel publiek in de kerk en zij luisterden
vol aandacht naar ons gezang. De pater was ook onder de indruk, want hij vroeg om een 3e lied. Daar waren wij niet tegen en we zongen als toegift:
“De Heer is mijn licht”. Het klonk mooi tussen de hoge gewelven van het gebouw. De pater applaudisseerde spontaan. De groep werd in tweeën gesplitst.
De ene helft ging met de jonge pater mee en de andere helft met de non. We bekeken verschillende zalen van het complex. We zagen vele
kunstschatten, waaronder hele waardevolle, tentoongesteld in vitrines. Elk voorwerp had een eigen verhaal en dat maakte de rondleiding zo interessant.
De gidsen spraken heel duidelijk en vertelden heel veel, zodat allen het boeiend vonden. Hoogtepunt was natuurlijk de zwarte madonna. In een
stampvolle kerk, waarin de mis werd gehouden werden we langs de menigte geleid tot bij het altaar. Zo konden we het schilderij (met kleed)
bewonderen en de viering van nabij volgen. Het was de moeite waard. Na de rondleiding liepen we nog de kruisweg rondom het klooster.
Het was nog steeds nevelig, maar niet koud. Jammer, dat we de 106-meter-hoge toren van de basiliek niet goed konden zien. In de bus stond inmiddels
de koffie gereed. De lunchpakketten werden geopend en iedereen hapte gretig in het lekkers en genoot van de koffie.

Vrij.
In overleg met Felix besloten we om het programma niet te vervolgen. Dit vanwege de nevel, want de kasteelruine, die we zouden bezoeken was mede
bekend door het weidse uitzicht over de omgeving. Jan, de chauffeur bracht ons via een andere weg terug bij het hotel. Een aantal wilde graag gaan
winkelen en die kregen daarvoor de gelegenheid in Piekary Slaskie. Iedereen had dus onverwacht een vrije middag en menigeen vond dat buitengewoon
prettig. Er werd gewandeld, geslapen en de koffers werden gepakt.

Feest
Om 6 uur werden we naar het Kulturhaus gebracht om samen een feestavond te houden. Er was een band uitgenodigd en de muzikanten speelden er
lustig op los. Eerst aten we soep en daarna kwam de originele bygosz op tafel. Daar werd goed van gegeten en een aantal vroegen zelfs om het recept.
Er werden toespraken gehouden. De voorzitter van “Halka” bedankte voor onze komst, de gezelligheid, de muziek, enz. Hij bood ons enkele boeken
aan. Jacob bedankte op zijn beurt koor “Halka” voor de vriendschap, de ontvangst en al het eten en drinken. Hij overhandigde een enveloppe met
inhoud. De voorzitter en enkele andere ijverige lieden kregen persoonlijk ook nog geschenken, bloembollen en een set potjes met Hollandse
afbeeldingen. De gidsen ontvangen stroopwafels. Daarna barstte het feest los. Er werd gedanst, gezongen en gesprongen. De vorige dirigente van het
Poolse koor zong een paar solo’s, dat werd erg gewaardeerd. Natuurlijk zong Halka ook, maar wij deden mee “Het Slavenkoor” en “Ode an die Freude”
Op verzoek van het koor zongen wij nog eens “Veni Jesu”. Ze waren er weer helemaal ontroerd van. Het zal zeker aan het repertoire toegevoegd worden.
Er waren ook nog Hollandse optredens: De inmiddels bekend beenpoppen en ook Catootje verscheen weer ten tonele. Koos de Jong zorgde voor veel
hilariteit door “eerste betalen” in het Pools te zingen. De stoelendans aan het einde van de avond was voor velen een verademing, na de muziek van de
band, want de accordeon klink aangenamer in de oren dan de luide keyboard. ’t Werd een hele strijd tussen de dames. Een wilde blonde Poolse won,
zij zat zo enthousiast bij Jacob op schoot, dat de stoelpoten spontaan braken. Groot gelach natuurlijk. Rond half één vertrokken we weer naar ’t hotel.
Er werd druk afscheid genomen en sommigen vergaten de tijd en waren te laat bij de bus. In het hotel duurde het nog tot half twee voor het rustig was.

Donderdag 18 oktober: Zingen in het Holiday-Inn.
Het laatste ontbijt in Polen ving aan om 07.00 uur ’s morgens. De hal in het hotel stond dus al vroeg vol met koffers en tassen.
Vanaf half acht kwamen de Polen binnen druppelen, ook een afvaardiging van “Jutrzenka” Zij boden het koor een cd aan en een souvenir. Zij vroegen
of het mogelijk was in 2004 of 2005 naar Sprang-Capelle te komen. Een aantal leden van “Halka” hadden inmiddels de koffers uit de dependance naar de
opstapplaats getransporteerd. Na het laden kwam het afscheid. Eerst met z’n allen op de foto en daarna vele omhelzingen, zoenen (ook mannen) en
handengeschud. ’t Was nog even wachten op een afvaardiging van het stadhuis om de officiele brief voor de burgemeester mee te geven. Die kwam om
kwart over acht, zodat we nog voor half negen wegreden, nagezwaaid door de vele vrienden van “Halka”. De ontmoeting was voorbij
De terugreis naar Duitsland verliep heel voorspoedig, weinig verkeer, minder hobbels en slecht één stop. Een hele bijzondere stop, waar gore toiletten
met de toegang van 1 zloty vele leden de neus dicht deed knijpen. Zij deden hun behoefte a la nature. In de bus werd het weer spannend met een
grote bingo. De grensovergang verliep vrij snel. In Duitsland zat alles mee, geen files of grote wegwerkzaamheden. De chauffeur vergat de afslag naar het
hotel, maar maakte dat meteen weer goed. Het menu in het Holiday-Inn hotel was eenvoudig, maar voortreffelijk bereid: tomatensoep, kipschnitzel met
salade en friet, vla met vruchtensaus en slagroom. Er ging gejuich op toen de friuet werd binnengebracht. Daar waren we wel aan toe na al die zuurkool.
’s Avonds verzamelden we ons in de hal van het hotel. Daar hebben we nog gezongen. Een vijftal mannen, keurig in kostuum, repeteerden in één van de
zalen van het hotel, Henny klampte ze aan met de vraag of zij voor ons wilden zingen. Dat deden ze graag. Samen zongen we “Benedictus” en “Veni Jesu”.
Het klonk vrij goed in de hoge hal van het hotel. Na de zang zaten we nog even gezellig bij elkaar in de foyer, maar velen zochten al vroeg hun bed op.

Vrijdag 19 oktober: Zingend naar huis.
Om half 7 werden we telefonisch gewekt en om 7 uur stonden alle reizigers van “Excelsior” rondom het uitgebreide ontbijtbuffet geschaard.
De broodjes smaakten toch wel beter dan in Polen en de meesten namen dus weer te veel tot zich. Ad Wagemakers niet, want die lag ziek te bed.
De hele nacht overgeven had hem geradbraakt. Hij bleef echter niet achter en ging toch mee terug naar Sprang-Capelle. In de bus was ’t weer goed
toeven; de weersvoorspellingen van Jan Versteeg klonken voor het laatst, veel gelach om de dozen met Poolse koekjes, die keer op keer rond kwamen
en een rondje van de chauffeur. Er was een quiz en een leuke voordracht van Henny Broeks. Het weer was stralend en de reis verliep heel snel.
Ongemerkt reden we Nederland binnen, waar de zon ons uitbundig toelachte. In het AC-restaurant, nabij Holten stopte de chauffeur een uur.
We kregen gelegenheid om te eten en te drinken. Daar werd gretig gebruik van gemaakt en daarna nog een rondje wandelen in de zon.
Het filegevoelige Holland deed op de verdere reis van zich spreken. Na Utrecht was het raak, zodat ook de “Kras-bus ” in de rij stond.
Het zingen van Hollandse liederen loste niets op. De chauffeur was echter niet van plan om de hele tijd stil te staan en meed het laatste deel van
de reis de snelweg. Even voorbij Heusden liet Jacob de bus stoppen, om nog een dankwoord te spreken tot de chauffeur. Hij overhandigde hem
hierbij een enveloppe met inhoud, maar ook een cd en foto van “Excelsior’1. Groot applaus voor onze Jan. Ook Janny en Joke werden bedankt voor
hun inzet als serveerster gedurende de hele reis. Zij kregen een blik originele Goudse stroopwafels. Jan de Waal bedankte ons voor de gezelligheid en
goede sfeer gedurende de hele reis. Rond 5 uur arriveerden we weer in Sprang- Capelle. Dankzij het mobiele netwerk was onze komst aangekondigd.
De koffie met cake stond gereed en velen wachtten ons op. Het lossen van de bus ging sneller dan het laden de vrijdag ervoor en in het “Jeugdcentrum”
barstten de verhalen al spoedig los. Na de koffie sloot Jacob met dankgebed en ging iedereen naar huis.

Wist u dat……..

Koosje suikerklontjes in haar soep doet?
Corrie Bossers en Marga de cakes hadden gebakken voor in de bus?
Sijke en Jo een kamer in Helmstedt kregen, die niet schoongemaakt was?
Zij hierover niets hebben gezegd?
Zij het dekbedhoes gekeerd hebben en daarop zijn gaan slapen?
Zij de vuile handdoeken, die daar nog lagen niet gebruikt hebben?
De dirigent veel telefoonproblemen had? Jan Versteeg heel royaal kan ontbijten?
De speculaas en sprits door Riena de Jong zelf was gebakken?
Elly op ons koor wil komen als zij het vaandel mag dragen?
Rina en Jan ’s morgens vroeg al broodjes met (vette) worst aten?
Kees en Hannie een sjoelbak meesjouwden naar Polen?
Zij elke avond zgn. gingen sjoelen bij het gastgezin?
Olga het overhemd van Henny wilde wassen?
Er de eerste morgen 2 bestuursleden te laat waren voor het ontbijt?
Henny Broeks een ochtendwandeling maakte?
Joke Haverhals bij aankomst het eerst op bed lag van allemaal?
Ans en Sietse hun kamer niet konden luchten?
Jans pyjama onder Wils kussen lag?
Hannie de burgemeester een leuke vent vond?
Zij zelfs met hem op de foto ging?
Jacob het hele spoelsysteem van de toilet in handen hield toen hij zijn plasje wilde wegspoelen in het Kulturhaus? (Direct na aankomst)
De gemeente Piekary Slaskie vriendschapsbanden met Waalwijk wil?
Jacob een officiële brief heeft meegenomen voor de burgemeester?
De chauffeur slalom reed met het wagentje waar Sijke in zat?
Ze in de dependance ’s morgens vroeg om de beurt in de teil gaan?
Corrie Lammertse achter bomen verstoppertje speelt?
Je gratis rondleidingen krijgt in de dependance?
Die rondleidingen eindigen met een borrel?
Daar bijna niemand gebruik van heeft gemaakt?
Ze in de dependance een duo-douche hadden?
Marga op de f eestavond niet naast Jacob mocht zitten, omdat de burgemeester kwam?
Ina heel veel moppen kent?
Henny’s vrouw haar huwelijks cadeautje meegaf aan Hannie?
Erik met een schone blonde op de vloer heeft gelegen?
Sijke ruzie had met de buschauffeur?
Elly een tentakel, tent-akel noemt? (tastorgaan in een kruiswoordpuzzel)
Wim Haverhals 2 flessen wodka in Polen liet liggen’:
Henny Broeks niet van slappe kaakjes houdt?
Clazien met jas aan en muts op douchet?
Jan van Tilborgh niets meer snapt en zich afvraagt of het aan zijn leeftijd ligt?
Riet naar bed wil, omdat ze het tempo niet meer bij kan houden?
Jos niets meer krijgt van Riet voor hij zijn pil slikt?
Rien Clazien verrijkt met zijn zang, maar Janny uitkleedt?
Irena Rog om salarisverhoging vroeg en dat niet kreeg?
Ze daarom kwaad werd en ontslag nam bij “Jutrzenka “?
De Polen Jan van Garderen vonden lijken op Fred Astaire?
Koos van Gent Koos Bond 007 van de FBI werd genoemd?
Henny het dirigeren oefende in de bus?
Henny voor meer dan f 120,- heeft verbeid?
Olga en Corrie de Jong de bus voor Erik hadden versierd?
Piet de Rooy Joanne belde in het hotel om te vragen wat hij aan moest trekken?
Joanne héél véél aantrekt voor ze in bed stapt?
Marga steeds met een Pool op stap ging?
Petricia later ook meeging?
De bus tegen een paaltje heeft gezeten?
De familie Haverhals en Timmermans graag feestjes bouwen?
Cobie de Bie ruzie met haar nachthemd had?
De enveloppe met gift voor het Poolse koor 655 zlotys bevatte?
De inhoud van de enveloppe voor de chauffeur f 236,- bedroeg?
Er 498 consumpties zijn gebruikt in de bus/ Dat minder is dan andere jaren?
De buschauffeur onze groep heel gezellig vond?
Jacob de bloemen van ‘Jutrzenka ” aan het meisje bij de balie in Palac Kawalera gaf?
Zij eigenlijk niets mag aannemen, maar het gebod toen overtrad?
Wil Versteeg de stroopwafels, die wij cadeau gaven uit Gouda had meegebracht?
Op de set potjes, die wij aan de Polen gaven “Excelsior ” verkeerd was geschreven? Er ‘Exelsior ” stond?
Niemand dat heeft ontdekt? Zelfs een paar bestuursleden niet?
De gevers dat vreselijk vonden?
Iedereen verschrikkelijk moe was na deze reis?

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.